කැටලෝනියා අර්බුදය

කැටලෝනියාව

‘කැටලන්’ හෙවත් කැටලෝනියාව පිහිටා තිබෙන්නේ ස්පාඤ්ඤයේ නැගෙනහිරින් වන ‘ඉබේරියානු’ අර්ධද්වීපය තුළය. වර්ග කිලෝ මීටර් 32,108 ක් පමණ වන කැටලෝනියාව ස්පාඤ්ඤ භූමියෙන් හයෙන් එකක් ලෙස සැලකෙනවා. අසූ ලක්ෂයකට ආසන්න ජනගහනයක් සහිත කැටලෝනියාවේ අග නුවර ලෙස බාසිලෝනා නගරය සැලකෙනවා.

කැටලෝනියා අර්බුදය

1931 – සියවස් කීපයක් ‘මැඩ්රිඩ්’ පාලනය යටතේ සිටි කැටලෝනියාව තුළ 1931 දී යළිත් කැටලෝනියානු ජාතික ආණ්ඩුව (Generalitat) ප්‍රතිෂ්ඨාපනය කරනු ලැබුණි.

1975 – කැටලෝනියානු ජාතික ආණ්ඩුව (Generalitat) යටතේ කැටලෝනියාවේ ස්වයංපාලන බලතල උරුම කර ගනී.

1979 – කැටලෝනියාව ස්වයංපාලිත බල ප්‍රදේශයක් හැටියට පිළිගනු ලැබුණි.

2006 – 2006 වසරේදී ජනමත විමසුම මගින් ‘කැටලෝනියා’ ස්වයංපාලනය නෛතික මට්ටමින් තහවුරු කරීම.

2010 – ස්පාඤ්ඤ ‘පොපියුලර්’ පක්ෂය විසින් ‘කැටලන්’ ස්වයංපාලන බලතල වලට එරෙහිව ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අධිකරණය ඉදිරියේ පැමිණිල්ලක් ගොනු කිරීම.

මෙහි අධිකරණ තීන්දුව ලෙස 2006 ජනමත විමසුමේ තීන්දුව අහෝසි කර
‘ස්පාඤ්ඤය තුළ කැටලෝනියාව ජාතියක් හැටියට පිළිගැනීම සඳහා නෛතික පදනමක් නොමැත’ යනුවෙන් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අධිකරණය තීන්දු කරන ලදී.

ස්පාඤ්ඤය ආර්ථික අර්බුදය – ස්පාඤ්ඤය ආර්ථික අර්බුදයකට මුහුණ දීමෙන් ආර්ථිකය අතින් ශක්තිමත් බාසිලෝනා පළාතේ සම්පත් මගින් රටේ සෙසු දුප්පත් පළාත් නඩත්තු කළ යුතු තත්වයක් උද්ගත වීම හා එම බර දැරීමට කැටලෝනියා වැසියන් අකැමැති වීමත් සමඟ කැටලෝනියාවේ නිදහස සඳහා වන ඉල්ලීම යළිත් ඉස්මතු වීම.

2014 – මෙම වසරේ පැවැත්වු ජනමත විචාරණයෙන් තිස් දෙලක්ෂයක් පමණ ඡන්දදායකයන්ගෙන් 92%ක් ‘කැටලෝනියාව රාජ්‍යයක්’ බවට පරිවර්තනය වීම වෙනුවෙන් සිය කැමැත්ත පළ කළහ.

2015 නොවැම්බර් – ස්පාඤ්ඤයෙන් වෙන්ව නිදහස් රාජ්‍යයක් බවට පත්වීම සම්බන්ධයෙන් තවත් ජනමත විචාරණයක් පැවැත්වීමට කැටලෝනියා ප්‍රාදේශීය පාර්ලිමේන්තුව යෝජනාවක් සම්මත කර ගැනීම.

2017 සැප්තැම්බර් 06 – ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුව එය නීතියට පටහැණි බව ප්‍රකාශයට පත් කළ අතර ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අධිකරණය එම ජනමත විමසුම අත්හිටුවන ලෙස නියෝග කිරීම.

2017 ඔක්තෝබර් 01 – ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අධිකරණ නියෝගය නොසලකා 2015 නොවැම්බර් මාසයේ සම්මත වු එම ජනමත විමසුම පැවැත්වීම. කැටලෝනියාව ස්පාඤ්ඤ පාලනයෙන් බෙදී වෙන්ව නිදහස් රටක් වීමට අකැමති කණ්ඩායම් ජනමත විචාරණයට සහභාගීවීම වර්ජනය කළ
අතර ජනමත විචාරණයට සහභාගී වී ඇත්තේ ජනගහනයෙන් 43% තරම් වු පිරිසකි.

එම ජනමත විමසුම ක්‍රියාවට නැංවීමේ දී ස්පාඤ්ඤ පොලිසිය විසින් ඡන්ද මධ්‍යස්ථාන වසා දැමීම් සහ ඡන්ද පෙට්ටි පැහැර ගැනීම් සමඟ පැතිර ගිය ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා රැසක් වාර්තා විය. පොලිසියේ බාධා කිරීම් එල්ල වුවහොත් තමන් විසින්ම මුද්‍රණය කර ගත් ඡන්ද පත්‍රිකාවක් මගින් ඕනෑම මධ්‍යස්ථානයක දී ඡන්දය දෙන ලෙසත් ‘කැටලන්’ ප්‍රාදේශීය පාලකයෝ මහජනයාට දැනුම් දී තිබිණි. මෙහිදී කැටලන් නායක Carles Puigdemont පවා ඡන්දය ලබා දී ඇත්තේ වෙනත් ඡන්ද මධ්‍යස්ථානයක දීය.

 

ඔක්තෝබර් 01 දින පැවැත්වූ ජනමත විචාරණයේ ඡන්දදායකයන්ගෙන් 90% ක් නිදහස් රාජ්‍යයක් වෙනුවෙන් ඡන්දය ලබා දී ඇත.

2017 ඔක්තෝබර් 10 – ස්පාඤ්ඤ ‘මැඩ්රිඩ්’ පාලනයෙන් එල්ල වු දැඩි විරෝධය නිසා බාසිලෝනා’ ප්‍රාදේශීය පාර්ලිමේන්තුව අමතා කතා කළ කැටලෝනියා ජනාධිපතිවරයා ( Carles Puigdemont ) ජනමත විමසුමේ තීන්දුව ක්‍රියාවට නැංවීම අත්හිටුවමින් ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුවත් සමඟ සාකච්ඡා මාර්ගයෙන් විසඳුමක් ලබා ගැනීම තම උවමනාව බව කියා සිටීම.

නමුත් ස්පාඤ්ඤ අගමැති මරියානෝ රයෝයි (Mariano Rajoy) කැටලෝනියාවට අභියෝගයක් කරමින්, ඔවුන් ස්පාඤ්ඤයේ කොටසක් හැටියට දිගටම රැඳී නොසිටින්නේ නම් එම පළාත කෙළින්ම ‘මැඩ්රිඩ්’ පාලනය යටතට පවරා ගන්නා බව කියා සිටියි.

2017 ඔක්තෝබර් 27 – කැටලෝනියාව නිදහස් රාජ්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කිරීම සඳහා කැටලන් පාර්ලිමේන්තුව තීරණය කළේය.

2017 ඔක්තෝබර් 28 – මැඩ්රිඩ් පාලනය
විසින් කැටලෝනියාවේ ස්වයං පාලන බලය අහෝසි කෙරීය.

මේ සමගම ස්පාඤ්ඤයෙන් වෙන් නොවන ලෙස කැටලෝනියාවට බල කරමින් බාසිලෝනා නුවර දැවැන්ත පෙළපාලි ආරම්භ විය. ඔවුන් කියා සිටින්නේ බලයෙන් පහ කරන ලද කැටලෝනියා නායක කාලෙස් පුයිජ්මොන් (Carles Puigdemont) සිර ගත කළ යුතු බවය. මෙම තත්වය යටතේ කැටලෝනියානු ප්‍රාදේශීය ආණ්ඩුව විසුරුවා හරිනු ලැබීය. කැටලෝනියානු ප්‍රාදේශීය ආණ්ඩුව විසුරුවා හරිමින් ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුව කැටලෝනියාවට හදිසි මැතිවරණයක් ද කැඳවීය. එය පැවැත්වීමට නියමිතව ඇත්තේ දෙසැම්බර් මාසයේදී ය.

ස්පාඤ්ඤ අගමැතිවරයා පවසන පරිදී ස්පාඤ්ඤ ආණ්ඩුවේ අභිලාෂය වන්නේ
කැටලන් ස්වයංපාලනය අත්හිටුවීම නොව කැටලෝනියානු ජනාධිපති සතු සියලු බලතල ඉවත් කිරීම, ප්‍රාදේශීය පොලිස් බලකායේ පාලනය තමන් අතට ගැනීම හා නීතියට පිටුපා යමින් කටයුතු කළ ‘පුද්ගලයන්’ ඉවත් කිරීමයි.

“කැටලෝනියානු නායකයන්ට වෙන්වීමේ බලයක් සහිත භූමිකාවක් පවරා දී නැහැ. ඔවුන්ට බලය දී තිබෙන්නේ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව මගිනුයි. ව්‍යවස්ථාව අනුව ඔවුන්ට පැවරෙන්නේ ස්වයංපාලන බලයක්” ස්පාඤ්ඤයේ නියෝජ්‍ය අගමැතිනි සොරායා ඩි සන්තමරියා කියා සිටියාය.

ඒ අනුව නව නියෝජිතයන් තෝරා පත් කර ගැනීමේ මැතිවරණයක් ලබන දෙසැම්බර් 21 දින පැවැත්වීමට ද ස්පාඤ්ඤ මධ්‍යම ආණ්ඩුව පියවර ගෙන ඇත.

2017 නොවැම්බර්

කැටලෝනියානු ප්‍රාදේශීය ආණ්ඩුවේ හිටපු ඇමතිවරුන් නව දෙනෙක් අත්අඩංගුවට ගත් අතර හිටපු නායක කාර්ලෙස් පුයිග්දිමොන්ට් (Carles Puigdemont) හා තවත් ඇමතිවරු හතර දෙනෙක් රටින් පළා ගොස් ‘බ්‍රසල්ස්’ නගරයේ රැඳී සිටිති. ඇමතිවරුන් නව දෙනා අත්අඩංගුවට ගැනීමෙන් අනතුරුව ඔවුන්ගෙන් එක් තැනැත්තකු ඇප මත මුදා හැර ඇති නමුත් සෙසු අට දෙනාට ඇප දීම මහාධිකරණය විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලද හෙයින් ඔවුන් රක්ෂිත බන්ධනාගාර ගත කරනු ලැබ ඇත. මෙම අත්අඩංගුවට ගැනීමට එරෙහිව කැටලෝනියාවේ දියත් වෙමින් තිබුණ විරෝධතා ව්‍යාපාර වලට දහස් ගණනින් මහජනතාව සහභාගී  වී ඇත.

Post Author: Shashikala iranthi

Iranthi93@gmail.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *